Technologia BIM w Inżynierii Procesów Budowlanych, sem.2, SII

NAZWA PRZEDMIOTU: Technologia BIM w Inżynierii Procesów Budowlanych

semestr 2 na studiach drugiego stopnia – wstęp do sem.3 (kosztorysowanie w BIM)

I. WYKŁAD (Treści programowe – Semestr 2)

Wykłady wprowadzają studentów w teoretyczne podstawy technologii BIM, standardy openBIM oraz metodologię kosztorysowania i harmonogramowania na podstawie cyfrowych modeli budowli. Treści te stanowią podbudowę teoretyczną do zadań praktycznych realizowanych w ramach ćwiczeń i projektu oraz są wstępem do kontynuacji tematyki w kolejnym semestrze (sem. 3).

  1. Wprowadzenie do technologii BIM: Definicja, historia i podstawy modelowania informacji o budynku w budowlanym procesie inwestycyjnym.

  2. BIM w kontekście IPB (Inżynierii Przedsięwzięć Budowlanych): Zalety, wady oraz bariery wdrożeniowe technologii BIM; koncepcja Integrated Project Delivery (IPD).

  3. Wielowymiarowość BIM: Istota, cele i zastosowanie modeli 4D (harmonogramowanie czasu) oraz 5D (kosztorysowanie i budżetowanie).

  4. Współpraca i interoperacyjność: Przepływ informacji i koordynacja między uczestnikami procesu inwestycyjnego. Rola formatu IFC (Industry Foundation Classes) jako otwartego standardu wymiany danych (openBIM).

  5. Standaryzacja BIM: Przegląd wdrażania technologii BIM na świecie i w Polsce ze szczególnym uwzględnieniem szablonów i wytycznych „BIM Standard PL”.

  6. Oprogramowanie klasy BIM w kosztorysowaniu: Przegląd możliwości, struktury i podstawowych funkcji systemów komputerowych wyposażonych w moduły BIM.

  7. Metodyka przedmiarowania na podstawie modeli IFC: Zasady automatycznego i półautomatycznego generowania przedmiarów bezpośrednio z geometrii modelu 3D.

  8. Algorytmy pomiarowe w środowisku BIM: Metodologia wyznaczania wielkości fizycznych elementów konstrukcyjnych i wykończeniowych:

    • pomiar objętości (np. ław fundamentowych, elementów żelbetowych),

    • pomiar powierzchni (np. ścian fundamentowych, wykończenia przegród, rzutu biegu schodowego),

    • pomiar długości krawędzi (np. rynien, rurociągów, krawężników),

    • wyznaczanie ciężaru (np. stali zbrojeniowej, konstrukcji stalowych),

    • automatyczne zliczanie obiektów (np. stolarki otworowej, elementów instalacyjnych, kompletów urządzeń).

  9. Zaawansowane techniki wyceny: Wykorzystanie modułów eksperckich (np. funkcja BIM Ekspert) do automatycznego mapowania elementów modelu z bazami cenowymi i katalogami nakładów rzeczowych (KNR).

  10. Kosztorysowanie hybrydowe: Wstęp do wyceny pozycji kosztorysowych powiązanych bezpośrednio z modelem 3D oraz pozycji niepowiązanych geometrycznie (np. roboty przygotowawcze, zaplecze budowy, transport).

II. ĆWICZENIA LABORATORYJNE (Treści programowe – Semestr 2)

Ćwiczenia koncentrują się na opanowaniu środowiska programistycznego, oswojeniu z interfejsem oraz nabyciu fundamentalnych umiejętności manualnych i analitycznych niezbędnych do sprawnej pracy z modelami cyfrowymi.

  1. Zasady pracy w środowisku z aplikacją BIM: Konfiguracja interfejsu oprogramowania, import i zarządzanie plikami w otwartym formacie IFC oraz konfiguracja widoków roboczych.

  2. Nawigacja i operacje na modelu 3D: Praktyczne operowanie modelem wirtualnym (obroty, przesunięcia, zbliżenia, przekroje i cięcia płaszczyzn w różnych osiach, sterowanie przezroczystością poszczególnych elementów).

  3. Analiza struktury modelu (drzewo projektu): Praca z drzewem strukturalnym wielobranżowego modelu (podział na branże: architektoniczną, konstrukcyjną, instalacyjną) oraz badanie i interpretacja właściwości alfanumerycznych obiektów IFC.



III. PROJEKT (Treści programowe – Semestr 2)

Projekt ma charakter praktyczno-aplikacyjny. Celem projektu jest samodzielne przeprowadzenie pełnej procedury przedmiarowej (Quantity Takeoff) na bazie rzeczywistego, wielobranżowego modelu wirtualnego w formacie IFC przy użyciu programu BIMestiMate. Projekt skupia się na bezbłędnym pozyskiwaniu danych geometrycznych i alfanumerycznych, stanowiąc kluczowe przygotowanie do modułu kosztorysowania w semestrze 3.

  1. Wdrożenie do środowiska przedmiarowego BIMestiMate: * Konfiguracja projektu przedmiarowego w programie.

    • Import wielobranżowego modelu IFC i weryfikacja poprawności wczytanych struktur.

  2. Audyt i weryfikacja merytoryczna modelu IFC:

    • Samodzielna ocena poprawności geometrycznej i informacyjnej przekazanego modelu pod kątem możliwości wykonania przedmiaru.

    • Identyfikacja brakujących parametrów lub błędów w strukturze IFC, które mogą wpłynąć na dokładność obmiarów.

  3. Zaawansowane techniki selekcji i filtrowania danych:

    • Praca z drzewem struktury modelu w programie BIMestiMate (izolowanie branż: konstrukcja, architektura, instalacje).

    • Filtrowanie i grupowanie elementów według klas IFC (np. IfcWall, IfcSlab, IfcColumn), typów, warstw oraz dowolnych właściwości (Properties/Quantity Sets).

  4. Praktyczny obmiar i algorytmy pomiarowe w BIMestiMate:

    • Opanowanie i praktyczne wykorzystanie systemowych funkcji pomiarowych programu:

      • Pomiar objętości (m³): np. precyzyjne wyznaczanie objętości ław i stóp fundamentowych, słupów czy stropów żelbetowych.

      • Pomiar powierzchni (m²): np. wyznaczanie powierzchni pionowych ścian fundamentowych, powierzchni wykończenia ścian (tynki, elewacje) oraz powierzchni rzutu poziomego i skośnego biegów schodowych.

      • Pomiar długości (m): np. pomiar długości krawędzi elementów, rynien, rur, krawężników.

      • Wyznaczanie ciężaru (kg/t): obliczanie masy stali zbrojeniowej na podstawie dedykowanych parametrów i zestawień w modelu IFC.

      • Zliczanie ilościowe (szt./kpl.): automatyczne zliczanie powtarzalnych elementów (np. stolarka otworowa, armatura, elementy montażowe).

  5. Strukturyzacja przedmiaru i tworzenie bazy przedmiarowej:

    • Tworzenie logicznej struktury przedmiaru (podział na działy, elementy i asortymenty robót) w programie BIMestiMate.

    • Definiowanie i przypisywanie odpowiednich formuł obmiarowych do poszczególnych pozycji na podstawie danych bezpośrednio powiązanych z obiektami 3D.

  6. Wprowadzenie do automatyzacji przedmiaru (BIM Ekspert – poziom przedmiarowy) - opcjonalnie:

    • Wykorzystanie funkcji BIM Ekspert do automatycznego generowania i grupowania pozycji przedmiarowych na podstawie szablonów i właściwości obiektów IFC (automatyzacja procesu Quantity Takeoff).

  7. Obrona projektu:

    • Prezentacja wygenerowanej książki przedmiarów w programie BIMestiMate wraz z merytorycznym uzasadnieniem przyjętych metod obmiaru i powiązań z modelem IFC.